Choroba otyłościowa to wyzwanie zdrowotne
Choć u podstaw choroby otyłościowej leżą skomplikowane czynniki biologiczne, genetyczne i środowiskowe, wciąż bywa stygmatyzowana i błędnie utożsamiana z brakiem silnej woli. W efekcie zaledwie około 3 proc. pacjentów z otyłością w naszym kraju korzysta obecnie z profesjonalnej farmakoterapii.
A to poważna i złożona choroba, która wymaga odpowiedniej diagnostyki i długoterminowego, kompleksowego leczenia (3,4,5). Teraz będzie to możliwe również dzięki terapii doustnej. Polska dołączyła bowiem do wąskiego grona zaledwie ośmiu państw na świecie i stała się jednym z pierwszych państw w Unii Europejskiej, w których pacjenci zyskali dostęp do tego nowoczesnego rozwiązania.
Reprezentujący producenta, firmę Novo dr Wojciech Gryta zwraca uwagę na głębokie motywacje pacjentów, związane z leczeniem:
Motywacja z punktu widzenia medycznego to jest głównie motywacja do zmniejszenia masy ciała i też zmniejszenia ilości powikłań. Ale dla pacjenta jest ważne wiele innych rzeczy. Na przykład część pacjentów po prostu chce odzyskać sprawczość, chce odzyskać rzeczy, które straciła, na przykład uprawianie hobby czy zabawę z dzieckiem I mają do tego prawo.
Zgodnie z decyzją Komisji Europejskiej terapia z zastosowaniem tabletki Wegovy® (semaglutyd w dawce podtrzymującej 25 mg, przyjmowany doustnie raz na dobę), bo o niej mowa, przeznaczona jest dla osób dorosłych z otyłością (BMI ≥30 kg/m²) lub nadwagą (BMI ≥27 kg/m²), którym towarzyszy co najmniej jedno powikłanie zdrowotne związane z nieprawidłową masą ciała.
Skuteczność dorównująca iniekcjom
Dotychczas pacjenci wymagający nowoczesnej terapii z wykorzystaniem analogów GLP-1 musieli stosować cotygodniowe zastrzyki, co dla części osób stanowiło barierę trudną do przełamania. Nowa formuła podawana raz na dobę w postaci tabletki charakteryzuje się skutecznością w pełni porównywalną z dotychczasowymi iniekcjami.
Wyniki badań klinicznych wykazały, że u osób stosujących doustny semaglutyd w dawce podtrzymującej 25 mg i przestrzegających zaleceń terapeutycznych, średnia redukcja masy ciała sięga blisko 17 proc. (6). Taki poziom redukcji jest porównywalny z osiąganym przy stosowaniu semaglutydu w iniekcjach w dawce 2,4 mg (7).
Ponadto, w trakcie leczenia zaobserwowano poprawę w zakresie czynników ryzyka sercowo-naczyniowego, co jest spójne z uzyskanymi wcześniej wynikami dla semaglutydu w iniekcjach (7). Także korzystny profil pod względem bezpieczeństwa i braku istotnych interakcji z innymi lekami.
Dopuszczenie tabletki Wegovy® do obrotu przez Komisję Europejską opiera się m.in. na pozytywnych wynikach badania klinicznego fazy 3 OASIS 4 – trwającego 64 tygodnie badania przeprowadzonego na 307 osobach dorosłych z otyłością lub nadwagą (BMI ≥ 27 kg/m2), z co najmniej jednym schorzeniem współistniejącym związanym z nieprawidłową masą ciała, bez współistniejącej cukrzycy (6).
Wśród osób przyjmujących tabletkę Wegovy® 76,3 proc. osiągnęło redukcję masy ciała o przynajmniej 5 proc. (przy wyjściowej masie ciała wynoszącej 106,4 kg) w porównaniu z 30,5 proc. osób przyjmujących placebo (przy wyjściowej masie ciała wynoszącej 104,8 kg); (8).
Odpowiedź na potrzeby pacjentów i powrót sprawczości
Wprowadzenie formy doustnej otwiera drzwi do leczenia osobom, które dotąd powstrzymywały obaw przed samodzielnym wykonywaniem zastrzyków. Z badań opinii przeprowadzonych w Polsce wynika, że aż 58 proc. pacjentów preferuje tabletki zamiast iniekcji, a dla 64 proc. możliwość wyboru formy leczenia stanowi bezpośrednią zachętę do podjęcia terapii (9).
Doświadczenia z rynków zagranicznych pokazują, że blisko 80 prod. osób sięgających po formułę doustną to pacjenci, którzy wcześniej w ogóle nie przyjmowali analogów GLP-1.
Prof. dr hab. n. med. Monika Szulińska, prezes elekt Polskiego Towarzystwa Leczenia Otyłości z Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu, akcentuje kluczowy wymiar psychologiczny uwolnienia od natrętnych myśli o jedzeniu:
Zawsze się zastanawiałam, jak czuje się człowiek, który musi jeść, czyli ciągle myśli o jedzeniu, i nagle dostaje coś, co powoduje, że nie musi ciągle myśleć o jedzeniu. To przywrócenie właśnie tego poczucia sprawczości, że to ‘ja’ decyduję. A jeżeli przywrócę sobie poczucie sprawczości w jednej płaszczyźnie życia, to zwykle to się przenosi na inne płaszczyzny życia, także zawodową i prywatną.
Rygor stosowania i długofalowa perspektywa
Aby leczenie doustne przyniosło oczekiwane rezultaty, pacjent musi jednak pamiętać o kilku rygorystycznych zasadach przyjmowania leku. Tabletkę zażywa się rano na czczo (po minimum 8 godzinach od ostatniego posiłku), popijając niewielką ilością wody (maksymalnie 120 ml). Następnie należy odczekać co najmniej 30 minut przed zjedzeniem śniadania.
Dla pacjenta powinno stać się to codziennym rytuałem. Prof. dr hab. n. med. Lucyna Ostrowska z Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku, była prezes Polskiego Towarzystwa Leczenia Otyłości oraz badaczka uczestnicząca w badaniu klinicznym nowej formy leku, podkreśla:
Tabletka jest przyjmowana codziennie. Pacjent wie, że musi ją przyjmować regularnie i wie, po co to robi. W przypadku pacjentów przyjmujących inne preparaty rano (np. leki na tarczycę czy inhibitory pompy protonowej stosowane przy refluksie), lekarz pomaga ustalić odpowiedni harmonogram dnia, np. przenosząc niektóre z nich na wieczór.
Leczenie rozpoczyna się od dawki 1,5 mg raz na dobę i jest stopniowo zwiększane co cztery tygodnie do 4 mg, 9 mg, aż po docelową dawkę podtrzymującą 25 mg, co ułatwia tolerancję ze strony przewodu pokarmowego. Ceny w programach dostępności zaplanowano w taki sposób, aby koszt terapii doustnej był zbliżony do leczenia iniekcyjnego.
Lekarze przypominają, że otyłość jest chorobą przewlekłą – spadek masy ciała nie oznacza możliwości automatycznego odstawienia leku, a długotrwała terapia jest kluczem do utrzymania uzyskanych efektów i ochrony przed powikłaniami. Prof. Lucyna Ostrowska podsumowuje:
Pamiętajmy i podkreślam to z całą stanowczością, że zrzucone kilogramy nie są celem samym w sobie, to tylko cel pośredni. Prawdziwym celem zdrowotnym jest redukcja dysfunkcyjnej tkanki tłuszczowej trzewnej, poprawa parametrów metabolicznych oraz wydłużenie życia pacjenta w dobrej jakości.
Na podstawie:
- https://www.who.int/europe/news-room/fact-sheets/item/the-challenge-of-obesity, data dostępu: 12.11.2026 r.
- Badanie WOBASZ 3, https://wobasz.gov.pl/, data dostępu: 12.11.2026 r.
- Kaplan LM, Golden A, Jinnett K, et al. Perceptions of barriers to effective obesity care: results from the national action study. Obesity. 2018;26(1):61–69.
- Bray GA, Kim KK, Wilding JPH; World Obesity Federation. Obesity: a chronic relapsing progressive disease process. A position statement of the World Obesity Federation. Obes Rev. 2017;18(7):715-723.
- Garvey WT, Mechanick JI, Brett EM, et al. American association of clinical endocrinologists and American College of Endocrinology comprehensive clinical practice guidelines for medical care of patients with obesity. Endocr Pract. 2016;22 (Suppl 3):1–203
- Wharton S, Lingvay I, Bogdanski P, et al. Oral Semaglutide 25 mg in Adults with Overweight or Obesity. N Engl J Med. 2025; 393:1077–1087.
- Wilding JPH, Batterham RL, Calanna S, Davies M, Van Gaal LF, Lingvay I, et al. Once-Weekly Semaglutide in Adults with Overweight or Obesity. N Engl J Med. 2021;384(11):989-1002. doi:10.1056/NEJMoa2032183.
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Wegovy®, 09/2026.
- Badanie „Postawy wobec otyłości, jej leczenia i codziennych nawyków” zrealizowane przez agencję Opinia 24 na zlecenie Novo Nordisk Pharma Sp. Z o.o. metodą CAWI (11-21 sierpnia 2026) na ogólnopolskiej próbie N-2000.
